Επίσκεψη μαθητών της Γ΄ τάξης του 10ου Γυμνασίου Βόλου στο Διαχρονικό Μουσείο Λάρισας
Την Παρασκευή 21 Μαρτίου 2025, οι μαθητές και οι μαθήτριες της Γ΄ τάξης του 10ου Γυμνασίου Βόλου είχαν την ευκαιρία να επισκεφθούν το Διαχρονικό Μουσείο Λάρισας στο πλαίσιο διδακτικής επίσκεψης στο μάθημα της Ιστορίας. Το μουσείο βρίσκεται στο λόφο Μεζούρλο, στις νότιες παρυφές της πόλης της Λάρισας, στην περιοχή Νεάπολη. Η κατασκευή του κτηρίου ολοκληρώθηκε το 2006 και η επίσημη έκθεση άνοιξε τις πύλες της το 2015, στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Ανταγωνιστικότητα και Επιχειρηματικότητα ΕΠΑΝ ΙΙ 2007-2013».
Ο εκθεσιακός χώρος του μουσείου εκτείνεται σε 1500 τ.μ. και περιλαμβάνει έντεκα ενότητες, οι οποίες παρουσιάζουν σημαντικά ευρήματα του θεσσαλικού πολιτισμού από την Παλαιολιθική Εποχή έως τον 19ο αιώνα. Αυτές οι ενότητες είναι οργανωμένες χρονολογικά αλλά προσφέρουν παράλληλα διαφορετικές προσεγγίσεις μέσω των εννοιών του κράτους, των θεσμών και των εξουσιών. Ο διαχρονικός χαρακτήρας του μουσείου διασφαλίζει ότι οι επισκέπτες αναγνωρίζουν τις κοινές γραμμές που διαπνέουν τις διαφορετικές ιστορικές περιόδους, διευκολύνοντας έτσι την επανασύνδεσή τους με το παρελθόν.
Τα εκθέματα του μουσείου προέρχονται από ανασκαφές που πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια του 20ου αιώνα μέχρι σήμερα, στους νομούς Λάρισας, Τρικάλων και Καρδίτσας. Πολλά αντικείμενα προέρχονται επίσης από παραδόσεις και δωρεές καθώς και από επαναπατρισμό αρχαιοτήτων. Στην παρούσα έκθεση εκτίθενται περίπου 2000 αντικείμενα, τα οποία καλύπτουν ποικιλία πτυχών της καθημερινής ζωής της περιοχής.
Ο στόχος του Μουσείου καθορίζεται ως η επαναδιαπραγμάτευση της σχέσης των κατοίκων με το παρελθόν και η ευαισθητοποίησή τους σχετικά με την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς. Αυτό πραγματοποιείται μέσω της ανάπτυξης δυναμικών σχέσεων με έννοιες όπως η αρχαιολογία, η κληρονομιά και η πολιτισμική διαχείριση. Η φιλοσοφία αυτή στηρίζεται στις υποδομές του μουσείου και ενισχύεται μέσω περιοδικών δράσεων.
Θεσσαλικός Χώρος: Μια Διαχρονική Προσέγγιση
Η βασική αφήγηση της έκθεσης εστιάζει στον θεσσαλικό χώρο και την οργανωτική δομή των κοινωνιών του, αναδεικνύοντας την ιστορική πορεία που οδήγησε στην ανάπτυξή τους. Η διαδρομή αυτή παρουσιάζεται μέσα από το τρίπτυχο: κράτος, θεσμοί και εξουσίες. Ορισμένες ενότητες προσφέρουν διακριτές υποενότητες με σημαντικά χαρακτηριστικά της κάθε εποχής, διαγραφόμενα από το αρχαιολογικό υλικό.
Η εισαγωγή στην μόνιμη έκθεση έχει στόχο να παρέχει μια συνοπτική εικόνα των διαρθρωτικών εννοιών του Διαχρονικού Μουσείου Λάρισας. Κάθε ενότητα αναδεικνύεται μέσα από ένα χαρακτηριστικό αντικείμενο, αποδεικνύοντας τη συνέχεια της πόλης και της ευρύτερης περιοχής. Επιπλέον, υπάρχουν διαδραστικά στοιχεία, όπως ένας τοίχος-παζλ, που κεντρίζει την προσοχή των μικρών επισκεπτών.
Η Επίδραση του Χριστιανισμού στη Θεσσαλία
Η εμφάνιση του χριστιανισμού στη Θεσσαλία συνοδεύτηκε από την εγκατάλειψη των αρχαίων ιερών. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το επαναλαξευμένο επίκρανο παραστάδας από τη βασιλική της οδού Κύπρου στη Λάρισα. Στην έκθεση περιλαμβάνονται αρχιτεκτονικά μέλη από παλαιοχριστιανικούς ναούς, τοιχογραφίες και αντικείμενα λειτουργικού εξοπλισμού. Τα ευρήματα από τη βασιλική του Αγίου Αχιλλείου ενισχύουν την ταυτοποίηση του ναού με τον ομώνυμο άγιο, προστάτη και μητροπολίτη της πόλης.
Τα ψηφιδωτά δάπεδα που εκτίθενται προέρχονται από πολυτελείς οικίες και λουτρικά κτίσματα της Λάρισας, με θεματολογία που εστιάζει στον Διόνυσο. Επίσης, παρουσιάζονται αντικείμενα που σχετίζονται με την καθημερινή ζωή και την οικονομία της εποχής, όπως οικιακά σκεύη, νομίσματα και εμπορικοί αμφορείς. Πολύ ενδιαφέροντα είναι τα εκθέματα που σχετίζονται με τα ταφικά έθιμα και τις τελετές που γίνονταν σύμφωνα με τις παραδόσεις των συγκεκριμένων ιστορικών περιόδων, επισημαίνοντας τη διαχρονικότητα της αντίληψης του θανάτου και της μέριμνας γύρω από αυτόν.
Οι μαθητές της Γ΄ τάξης συνοδεύτηκαν από τις εκπαιδευτικούς τους, Λία Ντάφου, Νικολέτα Μαλιαγκάνη, Βίλυ Αλεξίου και Ευγενία Μπάκα, οι οποίοι τους καθοδήγησαν στην ανακάλυψη της πλούσιας πολιτιστικής κληρονομιάς της Θεσσαλίας, ενισχύοντας τη σχέση τους με την ιστορία μέσω της βιωματικής μάθησης.